MOET niet. MOED wel.

MOET niet. MOED wel.

‘Ik moet helemaal niks’. Als een puber op zijn verantwoordelijkheid wordt gewezen, moet je niet vreemd opkijken als dit z’n antwoord is. Maar ook bij volwassenen is die reactie geen uitzondering. Wij mensen hebben er al snel de pest in als we iets ‘moeten’. Het gaat er dan niet meer om of het advies, de aanbeveling of opdracht redelijk is. Maar of we wel een keuze hebben. Want tenslotte maak ik zelf altijd nog wel uit wat goed voor mij is.

De paradox
Maar paradoxaal genoeg voelen we ook veel weerstand bij keuzes. Want kiezen schept verantwoordelijkheden en vraagt om verantwoording. Daarom blijven we liever hangen in ‘ik moet niks’. Begrijpelijk. Want ja, ‘wat nou als ik verkeerd kies en met de negatieve gevolgen van mijn eigen keuzes blijf zitten’. Daar hebben we geen trek in. Dus kiezen we liever niet, omdat de moed ons ontbreekt verantwoordelijkheid te nemen voor dat waar we verantwoordelijk voor kunnen worden gehouden.

Ziek van ‘ik moet’
En natuurlijk moet je niks. Sterker nog, we worden letterlijk ziek als we voortdurend in de ‘ik moet’ modus zitten. Je realiseren dat je keuzes kunt maken in het leven is juist erg bevrijdend. Maar daar is moed voor nodig, aangezien je vervolgens verantwoordelijkheid draagt voor genomen beslissingen. Keuzes hebben consequenties. Altijd! En daarvan zinkt de moed menigeen bij voorbaat al in de schoenen en is het op het eerste gezicht makkelijker gewoon niks te willen moeten.

Stimulus and response
Viktor Emil Frankl was een Oostenrijks neuroloog en psychiater, maar werd vooral bekend als overlever van de holocaust. Zijn belangrijkste quote is misschien wel:

Between stimulus and response there is a space. In that space is our power to choose our response. In our response lies our growth and our freedom.”

Viktor Emil Frankl -

Deze ontdekking heeft hem kracht gegeven om zijn kamptijd te overleven, zo schrijft hij later. Als geen ander besefte hij dat, hoe zwaar je omstandigheden ook zijn, er altijd een ruimte blijft om in vrijheid je respons te kiezen. Dat kan niemand je afpakken. Zelfs de kampbeulen niet.

Moed
Die vrijheid om zelf te kiezen heeft niets met ‘moeten’ te maken, maar alles met moed. De moed om steeds in alle voorkomende omstandigheden in vrijheid je eigen keuzes te maken, daar verantwoordelijkheid voor te nemen en zo te groeien in volwassenheid.


Auteur: Peter de Heer
Peter is trainer, docent, leiderschapscoach en oprichter van ZAKENWIJZER BV
Volg Zakenwijzer op LinkedIn en blijf op de hoogte

Share

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.